Connect with us

EQUALITY

Υεμένη: Η προκλητική σιωπή της διεθνούς κοινότητας

Published

on

Εκκωφαντική σιωπή. Αυτή ακριβώς είναι η αντίδραση στις κραυγές και τη δυστυχία των παιδιών της Υεμένης. Πως μπορούν να μένουν σιωπηλοί; Ρητορική ερώτηση, καθώς έχουμε συνηθίσει πλέον την αδιαφορία της διεθνούς κοινότητας, στις θηριωδίες που διαπράχθηκαν από τον ιμπεριαλισμό, στο όνομα της δημοκρατίας στη Μέση Ανατολή.

Δεν είναι μυστικό ότι οι άνθρωποι αδιαφορούν μπροστά στη δυστυχία των άλλων- το έχουμε δει πολλές φορές κατά τη διάρκεια της ιστορίας και θα συνεχίσουμε να το βλέπουμε, ωστόσο αυτό δεν αναιρεί το γεγονός ότι συντελείται μια γενοκτονία στην Υεμένη από ένα συνασπισμό αραβικών κρατών υπό την ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας. Ο συνασπισμός υποστηρίζεται επίσης από οι Ηνωμένες Πολιτείες, το Ηνωμένο Βασίλειο και το Ισραήλ. Οι βομβαρδισμοί ξεκίνησαν στις 25 Μαρτίου, 2015 και συνεχίζονται έως αυτή τη στιγμή. Ο κόσμος παραμένει σιωπηλός, κοιτάζοντας αλλού και ασχολείται περισσότερο με το τι θα πρέπει να φορούν οι γυναίκες στην παραλία.

Η Σαουδική Αραβία φαίνεται πως έχει χάσει εντελώς ότι είχε απομείνει από τη λογική της. Κατά τη διάρκεια των βομβαρδισμών αυτούς τους 17 μήνες, έχουν χάσει τη ζωή τους περισσότεροι από 10.000 άμαχοι… Κατά την περίοδο αυτή, η διεθνής κοινότητα δεν έχει κάνει το παραμικρό. Φαίνεται πως τα πετροδόλαρα των Αλ Σαούντ είναι αρκετά για να ελέγχουν τα μέσα μαζικής ενημέρωσης και να δωροδοκήσουν όλους τους πολιτικούς προστάτες τους, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Εθνών.

Τον Ιούνιο του 2016, ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών Μπαν κι Μουν, έκανε μια αναπάντεχη παραδοχή, λέγοντας ότι υπέκυψε στις πιέσεις σχετικά με μια έκθεση που κατηγορούσε τη Σαουδική Αραβία για θανάτους παιδιών από τους βομβαρδισμούς στην Υεμένη. Τόνισε δε, πως ήταν μια από τις πιο δύσκολες αποφάσεις. Αλήθεια κύριε Μούν; Μια αγωνιώδης επιλογή; Όσο η αίσθηση των παιδιών που θάβονται κάτω από τα ερείπια του σπιτιού τους, κάτω από τα σχολεία ή τα νοσοκομεία σε κάποια γειτονιά που μέχρι πρόσφατα ήταν ειρηνική;

Παρά το γεγονός ότι η έκθεση των Ηνωμένων Εθνών έριχνε την ευθύνη για τις επιθέσεις σε σχολεία και νοσοκομεία της Υεμένης και τον θάνατο 5.000 παιδιών, στον συνασπισμό υπό την Σαουδική Αραβία, ο Μπαν κι Μουν είπε πως πήρε την απόφαση να αφαιρέσει προσωρινά τη Σαουδική Αραβία και τον συνασπισμό των χωρών που συμμετέχουν από το παράρτημα της έκθεσης, το οποίο απαριθμεί τις χώρες που παραβιάζουν τα δικαιώματα των παιδιών. Έκανε σαφές ότι η χρηματοδότηση των Ηνωμένων Εθνών ήταν σε κίνδυνο. «Έπρεπε να συνυπολογίσω την προοπτική εκατομμυρίων άλλων παιδιών που θα υποφέρουν, αν όπως μου ειπώθηκε, συγκεκριμένες χώρες σταματούσαν τη χρηματοδότηση πολλών προγραμμάτων των Ηνωμένων Εθνών», είπε. Με άλλα λόγια, παρακαλώ αφήστε τα παιδιά της Υεμένης να πεθαίνουν ειρηνικά.

Αυτός ο πόλεμος είναι άνισος: το τοπικό κίνημα αντίστασης βρίσκεται αντιμέτωπο με μια πανίσχυρη στρατιωτική συμμαχία δυτικών και αραβικών δυνάμεων, μια συμμαχία ορισμένων από τις πιο πλούσιες και στρατιωτικά ισχυρές χώρες του κόσμου. Η μοναρχία των Αλ Σαούντ επένδυσε όλες τις στρατιωτικές δυνατότητές της σε μια προσπάθεια να ταπεινώσει και να υποτάξει το λαό της Υεμένης και όμως η χώρα στέκεται ακόμα στο ύψος της.

Σε αυτή την καταστροφική εκστρατεία που συνεχίζεται εδώ και σχεδόν ενάμισι χρόνο, οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ηνωμένο Βασίλειο φέρουν μεγάλο μέρος ευθύνης. Η κυβέρνηση των ΗΠΑ προμηθεύει τους Σαουδάραβες με στρατιωτικό εξοπλισμό δισεκατομμυρίων, ενώ τους παρέχει και τις πληροφορίες για τους στόχους των βομβαρδισμών. Οι ιμπεριαλιστικές δυνάμεις σε αυτόν τον πλανήτη δεν χρηματοδοτούν απλά μια ανθρωπιστική καταστροφή στην Υεμένη, αλλά το κάνουν ευθέως και χωρίς καμία ντροπή. Τα γεγονότα είναι απλά. Η Σαουδική Αραβία είναι ένοχη για εγκλήματα πολέμου και οι ΗΠΑ και το Ηνωμένο Βασίλειο είναι ουσιαστικά συνένοχοι.

Το γεγονός ότι Βρετανοί στρατιωτικοί εμπειρογνώμονες έχουν ενταχθεί στη στρατιωτική εκστρατεία της Σαουδικής Αραβίας κατά του λαού της Υεμένης, εγείρει πολλά ερωτήματα για τη συνολική αναθεώρηση της βρετανικής πολιτικής προς τη φονταμενταλιστική μοναρχία. Το Υπουργείο Άμυνας στο Λονδίνο, έχει ήδη επιβεβαιώσει για την παρουσία μιας σειράς «ειδικών» οι οποίοι συνεργάζονται με τον στρατό της Σαουδικής Αραβίας σχετικά με τις θέσεις των στόχων, αλλά επιμένουν πως δεν συμμετέχουν σε τυχόν άμεσες ενέργειες, αλλά εκπαιδεύουν τους Σαουδάραβες για να συμμορφώνονται με τους διεθνείς κανόνες του πολέμου. Αυτή η υποκριτική ανακοίνωση ήρθε σε μια εποχή που οι Σαουδάραβες και άλλα μέλη του συνασπισμού του Κόλπου διαπράττουν πολλαπλές παραβιάσεις στην Υεμένη και είναι όλα τεκμηριωμένα από το Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.

Ας μην ξεχνάμε επίσης την παρουσία των Σαουδαράβων «proxy warriors» ιστορικά γνωστούς και ως αλ-Κάιντα και πιο πρόσφατα ως ISIS, που έχουν εξαπλωθεί στην Υεμένη, ενώ ένα μεγάλο μέρος στα βόρεια τμήματα της χώρας έχει βυθιστεί στο χάος λόγω των ασταμάτητων βομβαρδισμών. Με άλλα λόγια, ο πόλεμος έχει μετατρέψει την Υεμένη σε μια ανθρωπιστική καταστροφή, έχει επιδεινώσει την περιφερειακή ασφάλεια και ενίσχυσε την παρουσία και τη δύναμη των τρομοκρατικών ομάδων.

Η Σαουδική Αραβία έχει μέλλον για να ολοκληρώσει αυτή την εκστρατεία, παρά τις σοβαρές στρατιωτικές αποτυχίες της και η διεθνής κοινότητα επιτρέπει τη συνέχιση αυτού του καταστροφικού πολέμου, με πλήρη ατιμωρησία και ακόμα περισσότερο οπλισμό. Παραμείνει παγερά αδιάφορη. Δεν έχει τίποτα να δείτε εδώ. Μόνο μερικές  χιλιάδες παιδιά της Υεμένης που θα πεθάνουν μέχρι που η Δύση να πάρει και την τελευταία σταγόνα των φυσικών πόρων της χώρας. Ωστόσο, οι πολίτες της Υεμένης θα παραμείνουν όρθιοι, μαχόμενοι για την απελευθέρωση από αυτή την παγκόσμια υποδούλωση, αποδεικνύοντας για άλλη μια φορά είναι από τους πλέον σκληροτράχηλους μαχητές στη Γη.

EQUALITY

Πως συνδέονται τα ανθρώπινα δικαιώματα με την περιβαλλοντική ασφάλεια

Published

on

Τα ανθρώπινα δικαιώματα συνδέονται άμεσα με την περιβαλλοντική ασφάλεια. Σύμφωνα με τους εμπειρογνώμονες, οι φυσικοί πόροι και η δίκαιη διανομή τους είναι ουσιώδεις για την εξασφάλιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Οι άνθρωποι εξαρτώνται από το κατάλληλο περιβάλλον για την επιβίωσή τους.

Ο ΟΗΕ και άλλοι διεθνείς οργανισμοί συνεργάζονται για να μειώσουν την απώλεια της βιοποικιλότητας και να επιτύχουν σημαντική βελτίωση στη ζωή των ανθρώπων σε ολόκληρο τον κόσμο. Το βιώσιμο περιβάλλον είναι απαραίτητο για την εξασφάλιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καθώς κάθε άνθρωπος έχει το δικαίωμα να ζει σε ένα ασφαλές περιβάλλον. Τα ανθρώπινα δικαιώματα είναι στενά συνδεδεμένα με την περιβαλλοντική ασφάλεια.

Τα στατιστικά στοιχεία παρουσιάζουν ανησυχητικές ενδείξεις. Για παράδειγμα, το μισό του παγκόσμιου πληθυσμού αντιμετωπίζει έλλειψη νερού, καθώς η ζήτησή του συνδέθηκε με την αύξηση του πληθυσμού τον περασμένο αιώνα, ενώ το ένα έκτο δεν έχει πρόσβαση σε ασφαλές πόσιμο νερό. Υπάρχει βελτίωση στον τομέα της υγιεινής παγκοσμίως, ιδιαίτερα στις αναπτυσσόμενες περιοχές. Τα προβλήματα αυτά είναι πολύ χειρότερα στις αγροτικές περιοχές της υποσαχάριας Αφρικής και εξαπλώνονται και στις αστικές παραγκουπόλεις. Η παραγκούπολη στερείται υγιεινής, υδραυλικών εγκαταστάσεων, βιώσιμης στέγασης και επαρκούς χώρου διαβίωσης.

Υπάρχουν άλλοι ΑΣΧ που συνδέονται σαφώς με τα ανθρώπινα δικαιώματα και το περιβάλλον. Για παράδειγμα, οι άνθρωποι που ζουν σε συνθήκες απόλυτης φτώχειας και πείνας στο στόχο 1 απαιτούν ένα υγιές οικοσύστημα, έχουν δικαίωμα πρόσβασης σε πόρους και πληροφορίες. Η έλλειψη συμμετοχής στη λήψη αποφάσεων καθιστά τους ανθρώπους πιο ευάλωτους σε φυσικές καταστροφές. Η παγκόσμια πρωτοβάθμια εκπαίδευση στο στόχο 2 συνδέεται με την αειφόρο ανάπτυξη. Οι άνθρωποι που ζουν σε συνθήκες ακραίας φτώχειας, συχνά απαγορεύουν στα παιδιά τους, ιδίως τα κορίτσια, να φοιτούν στο σχολείο. Το σχολείο όμως είναι ιδιαίτερα σημαντικό για την ενδυνάμωση της νεολαίας και της ενσωμάτωσής της ως χρήσιμο μέλος της κοινωνίας.

Ο στόχος 3 επικεντρώνεται στην περιβαλλοντική δικαιοσύνη επειδή οι γυναίκες είναι υπό πίεση για τη συλλογή νερού και καυσίμων. Έχουν περιορισμένο ρόλο στη λήψη αποφάσεων και ως επί το πλείστον δεν έχουν πρόσβαση στην ιδιοκτησία γης στις αναπτυσσόμενες χώρες . Η παιδική θνησιμότητα στο στόχο 4 είναι υψηλότερη σε παιδιά κάτω των πέντε ετών λόγω ανεπαρκών συνθηκών διαβίωσης σε υγιεινές συνθήκες, ακαθαρσιών και ρύπανσης εσωτερικού χώρου. Η υγεία των μητέρων στο στόχο 5 επηρεάζεται λόγω της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και της επιβάρυνσης για το νερό και τα καύσιμα. Οι αυξημένες περιπτώσεις ελονοσίας οφείλονται στην αποψίλωση και στις τεχνητές φυσικές καταστροφές.

Σύμφωνα με την πρόσφατη έκθεση του ΟΗΕ για το 2009 σχετικά με τους ΑΣΧ, δεν έχει δοθεί η δέουσα σημασία στην ανάπτυξη τεσσάρων στόχων μείωσης της φτώχειας, καθολικής πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, μειωμένης παιδικής θνησιμότητας και ορισμένων διαστάσεων περιβαλλοντικής υποβάθμισης, όπως η μείωση του όζοντος. Ωστόσο, η πρόσφατη παγκόσμια οικονομική κρίση μείωσε την πρόοδο των περιβαλλοντικών έργων λόγω έλλειψης πόρων. Η έκθεση πρότεινε ότι η περιβαλλοντική δικαιοσύνη δεν είναι στο επίκεντρο της πολιτικής εξουσίας σε διεθνές επίπεδο. Σε όλες τις περιφέρειες, το βιοτικό επίπεδο της αστικής φτώχειας βελτιώθηκε, αλλά δεν μπορεί να παραβλεφθεί η ανάπτυξη των υποβαθμισμένων περιοχών. Αυτό δείχνει ότι οι προσπάθειες διατήρησης των φυσικών πόρων δεν είναι αποτελεσματικές στα πλαίσια της κλιματικής αλλαγής, της αλιείας, της δασοκομίας και των υδάτινων αποθεμάτων. Η έκθεση τόνιζε πως ο ανεπτυγμένος κόσμος έχει τη δυνατότητα να εξαλείψει τη φτώχεια αλλά δεν προχωρά σε λύσεις.

Παρά τις προσπάθειες του ΟΗΕ και πολλών ΜΚΟ από όλο τον κόσμο, η πρόοδος προς την περιβαλλοντική δικαιοσύνη είναι αργή. Τα περιβαλλοντικά προβλήματα απλά χειροτερεύουν. Οι εφαρμογές των “μη δεσμευτικών νόμων” απέτυχαν καθώς η παγκοσμιοποίηση έχει αυξήσει την εξάντληση των πόρων. Οι εμπειρογνώμονες πρότειναν ότι οι υφιστάμενες προσεγγίσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα δεν αρκούν για να επισημανθούν τα περιβαλλοντικά δικαιώματα. Στον παγκόσμιο καπιταλισμό, η ανθρώπινη ασφάλεια και η προστασία του περιβάλλοντος υποτάσσονται στην οικονομική ανάπτυξη. Το διπλό πρότυπο του καπιταλισμού συμβάλλει στη συστηματική υποβάθμιση του περιβάλλοντος και στις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Σε όλο τον κόσμο, οι άνθρωποι αντιμετωπίζουν τις βλαβερές συνέπειες της περιβαλλοντικής ζημίας με τη μορφή εξάντλησης των οικοσυστημάτων και της έλλειψης νερού. Η υποβάθμιση του περιβάλλοντος επηρεάζει διάφορα τμήματα της κοινωνίας, ιδιαίτερα τους περιθωριοποιημένους ανθρώπους που στερούνται τις βασικές τους ανάγκες. Η περιβαλλοντική υποβάθμιση θα τους αποκλείσει από τις τοπικές κοινωνίες. Τα δικαιώματα των περιθωριοποιημένων ατόμων, ιδίως των μειονοτήτων, θα αξιοποιηθούν από την πλειοψηφική ομάδα στις χώρες τους. Η κατάχρηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων είναι εμφανής σε διάφορες περιοχές όσον αφορά τη διανομή πόρων. Για παράδειγμα, στο Σουδάν ο λαός αγωνίζεται για τους λιγοστούς πόρους ως αποτέλεσμα της περιβαλλοντικής υποβάθμισης.

Η σχέση μεταξύ υποβάθμισης του περιβάλλοντος και παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων έχει παραβλεφθεί από τις περισσότερες οργανώσεις και κυβερνήσεις, καθώς δεν δίνουν τη δέουσα σημασία σε αυτό το ζήτημα. Οι υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων προωθούν τα πολιτικά δικαιώματα και αγνοούν τις ανησυχίες των περιβαλλοντολόγων που επικεντρώνονται κυρίως στη διατήρηση των φυσικών πόρων και αντιμετωπίζουν τις ανθρώπινες επιπτώσεις της περιβαλλοντικής κατάχρησης. Τα θύματα της περιβαλλοντικής υποβάθμισης παραμένουν απροστάτευτα από τους νόμους και τους μηχανισμούς που θεσπίστηκαν για την πρόληψη της κατάχρησης των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των καταστροφών στους παγκόσμιους φυσικούς πόρους. Συμπερασματικά, οι παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συνδέονται στενά με την υποβάθμιση του περιβάλλοντος και οι Διεθνείς Οργανισμοί οφείλουν να αναζητήσουν λύσεις.

Continue Reading

EQUALITY

Ο ρόλος και τα χαρακτηριστικά των αναδυόμενων δυνάμεων

Published

on

Υπάρχουν πολλές θεωρίες που μας βοηθούν να κατανοήσουμε καλύτερα το ρόλο των αναδυόμενων δυνάμεων στον σημερινό κόσμο.

Αν αποφύγουμε τους σχετικά απλοϊκούς ορισμούς, μια αναδυόμενη δύναμη είναι μια χώρα που καταλαμβάνει σταδιακά το χώρο της στη διεθνή σκηνή με οικονομικά και πολιτικά μέσα. Αυτός ο ορισμός χρησιμοποιείται συνήθως για τις χώρες των BRICS (Βραζιλία, Ρωσία, Ινδία, Κίνα, Νότια Αφρική), όπως και για τη Σαουδική Αραβία, την Αργεντινή, την Αυστραλία, τη Νότια Κορέα, την Ινδονησία, το Μεξικό και την Τουρκία.

Η δραστηριότητα μιας αναδυόμενης δύναμης στον κόσμο σήμερα είναι συχνά συλλογική: είναι μια χώρα που προσθέτει νέα διορατικότητα στις αναχρονιστικές αποφάσεις της καθεστηκυίας τάξης. Ένα παράδειγμα είναι η κοινή στάση των αναδυόμενων δυνάμεων σχετικά με τη μεταρρύθμιση των πολυμερών οργανισμών όπως τα Ηνωμένα Έθνη και τους οργανισμούς του Bretton Woods (Παγκόσμια Τράπεζα και Διεθνές Νομισματικό Ταμείο), οι οποίοι αντανακλούν μια οπισθοδρομική παγκόσμια τάξη.

Μέσα από ένα ιστορικό πλαίσιο, αυτές οι διεργασίες αντανακλούν παλαιότερες διαβουλεύσεις και πρωτοβουλίες, όπως το Κίνημα των Αδεσμεύτων (Ινδία, Νότια Αφρική), και το G-77 (Βραζιλία, Ινδία, Κίνα, Νότια Αφρική). Η πολυμέρεια ως τρόπος προώθησης ενός κράτους, όπως φαίνεται στα παραπάνω παραδείγματα, είναι ένα χαρακτηριστικό που χρησιμοποιήθηκε από τις αναδυόμενες δυνάμεις στο παρελθόν (καθώς και από τις φτωχές χώρες) για να βρουν τη θέση τους στη διεθνή σκηνή.

Αναζητώντας ένα θεωρητικό ορισμό, μπορεί κανείς να επισημάνει το έργο του Robert Keohane, ο οποίος αναφέρει ότι οι αναδυόμενες δυνάμεις είναι κράτη των οποίων οι ηγέτες αναγνωρίζουν ότι δεν μπορούν να δράσουν αποτελεσματικά μόνοι τους, αλλά μπορεί να έχουν μια συστημική παρέμβαση μέσα σε μια μικρή ομάδα, ή ένα Διεθνή Οργανισμό. Ως εκ τούτου, τι σημαίνει ο χαρακτηρισμός της αναδυόμενης δύναμης;

Σύμφωνα με τον Xiaoyu Pu, οι χώρες που έχουν συγκεκριμένη επιρροή σε περιφερειακό επίπεδο, αλλά βασίζονται σε οργανωμένα θεσμικά όργανα με προκαθορισμένους κανόνες (ΟΗΕ, ΠΟΕ κ.λπ.) για να ενισχύσουν τη θέση τους σε σχέση με τις υπερδυνάμεις. Πράγματι, ο ορισμός της αναδυόμενης δύναμης μας βοηθά να κατανοήσουμε ότι αυτές οι χώρες από μόνες τους δεν είναι τόσο αποτελεσματικές όσο θα ήθελαν, ίσως είναι σε θέση να παράγουν αποτελέσματα μόνο σε περιφερειακό επίπεδο, αλλά χρειάζονται στέρεες δομές για να επηρεάσουν σε υψηλότερη κλίμακα, κάτι που προσφέρεται μέσα από πολυμερείς οργανισμούς.

Ακόμα και αν υπάρχει ειδική κατηγορία για τις Βραζιλία, Ρωσία, Ινδία, Κίνα και Νότια Αφρική, αφού πρόκειται για αναδυόμενες δυνάμεις, υπάρχουν επίσης εγγενείς διαφορές σε κάθε χώρα, που επηρεάζουν την εικόνα που έχει το διεθνές σύστημα για κάθε μια από αυτές.

Για να αποδείξει τις διαφορές αυτές, ο Robert Keohane έδειξε τέσσερις τομείς για να κατανοήσουμε πώς εκλαμβάνονται αυτές οι χώρες σε σχέση με το διεθνές σύστημα:

1.  Ισχυρές χώρες που ορίζουν οι κανόνες του συστήματος

2.  Χώρες επιρροής που μπορούν να αλλάξουν τους κανόνες που έχουν ήδη καθοριστεί από το διεθνές σύστημα

3.  Χώρες που αν και δεν μπορούν να αλλάξουν τους κανόνες, έχουν τη δυνατότητα με κάποιο τρόπο να ακουστεί η φωνή τους.

4.  Αναποτελεσματικές χώρες, οι οποίες είναι υποχωρητικές μπροστά στη διεθνή κοινότητα.

Από την παραπάνω κατηγοριοποίηση, μπορεί κανείς να δει καθαρά ότι υπάρχει μια πλευρά για τη Βραζιλία, τη Ρωσία, την Ινδία και σε μικρότερο βαθμό, τη Νότια Αφρική, δηλαδή, πρόκειται για χώρες που δεν μπορούν να αλλάξουν τους κανόνες που έχουν ήδη καθοριστεί, αλλά μπορούν με κάποιο τρόπο να ασκήσουν επιρροή στο περιφερειακό τους πεδίο. Από την άλλη πλευρά, η Κίνα συγκαταλέγεται στον κατάλογο των χωρών που επηρεάζουν και μπορούν να αλλάξουν τους προκαθορισμένους κανόνες του διεθνούς συστήματος, αλλά εξακολουθεί να θεωρείται από άλλους (ίσως και οι ίδιοι να το θεωρούν) ως αναδυόμενη δύναμη.

Ένας άλλος τρόπος για τις αναδυόμενες δυνάμεις να ισχυροποιήσουν τη θέση τους είναι μέσω της ήπιας εξισορρόπησης, η οποία επιτυγχάνεται μέσω θεσμοθετημένων διαβουλεύσεων, όπως οι BRICS, IBSA, BASIC και η G-20, κατά την οποία οι χώρες αυτές μπορούν να μιλήσουν πιο αυτόνομα σε σχέση με τις ανεπτυγμένες χώρες. Μέσω του διαλόγου και της προσπάθειας συναίνεσης, οι ιδέες των αναδυόμενων δυνάμεων μπορούν να μετατραπούν σε πραγματικότητα. Επιτυχής περιπτώσεις αυτού του διαλόγου είναι οι διάφορες συμφωνίες συνεργασίας μεταξύ των χωρών, προκειμένου να μειώσουν τις διαφορές τους και, κατά συνέπεια, να κατακτήσουν μια πιο αξιοσέβαστη θέση στη διεθνή σκηνή.

Έτσι, μια αναδυόμενη δύναμη χρησιμοποιεί τους μηχανισμούς που δημιουργήθηκαν από τις μεγάλες δυνάμεις ως μέσο αυτοπροβολής και ανόδου στη διεθνή σκηνή, καθώς η διατήρηση μιας εξέχουσας θέσης αποτελεί θεμελιώδες στοιχείο των εθνικών συμφερόντων των χωρών αυτών. Επίσης, η συνεργασία με άλλες αναδυόμενες χώρες, μέσω πολιτικών και οικονομικών διαβουλεύσεων, αν και γνωρίζοντας ότι υπάρχουν ασυμμετρίες μεταξύ τους, είναι ακόμα ένας τρόπος για την προώθηση της ήπιας εξισορρόπησης.

Continue Reading

EQUALITY

Οι νέες προκλήσεις για την παγκόσμια ασφάλεια και ο ρόλος των Ηνωμένων Εθνών

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΣ

Published

on

Είναι ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών ένα ψυχροπολεμικό απομεινάρι και οι μηχανισμοί του ξεπερασμένοι στο σημερινό πολυπολικό κόσμο; Η Najiba Mustafayeva, υποψήφια Διδάκτωρ Διεθνούς Δικαίου, αναλύτρια στο Κέντρο Στρατηγικών Μελετών (SAM), υπό τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας του Αζερμπαϊτζάν, μίλησε στο Modern Diplomacy και τον Δημήτρη Γιαννακόπουλο για τις απαραίτητες μεταρρυθμίσεις που θα βοηθήσουν στην αποτελεσματικότητα του Διεθνούς Οργανισμού προκειμένου να αντιμετωπίσει τις νέες προκλήσεις. Επίσης εξηγεί τη συμβολή του Αζερμπαϊτζάν στην περιφερειακή και παγκόσμια ασφάλεια.

Πιστεύετε πως είναι απαραίτητη η μεταρρύθμιση του ΟΗΕ προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι σύγχρονες παγκόσμιες προκλήσεις ασφαλείας;

Οι σύγχρονες διεθνείς σχέσεις μετά το Β ‘Παγκόσμιο Πόλεμο έχουν χαρακτηριστεί από τον αυξανόμενο ρόλο των διεθνών οργανισμών που ενεργούν ως μηχανισμοί ρύθμισης των διεθνών υποθέσεων. Όντας το πιο αντιπροσωπευτικό φόρουμ είναι ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών, που δεν κατέχει απλά μια κεντρική θέση στο σύστημα των διεθνών οργανισμών, αλλά διαδραματίζει παράλληλα ένα κρίσιμο ρόλο στις διεθνείς εξελίξεις, ενώ ο καταστατικός χάρτης είναι το θεμέλιο του σύγχρονου διεθνούς δικαίου, ένα είδος παγκοσμίως αποδεκτού κώδικα δεοντολογίας των μελών και τις σχέσεών τους.

Ο κόσμος αλλάζει, και ο ΟΗΕ έχει να αντιμετωπίσει νέες προκλήσεις, οι οποίες απαιτούν τη βελτίωση των παλαιών και τη δημιουργία νέων μηχανισμών. Όπως χαρακτηριστικά δήλωσε ο πρώην Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Κόφι Ανάν, ο ΟΗΕ δεν υφίσταται ως ένα στατικό μνημείο των προσδοκιών μιας άλλης εποχής, αλλά μπορεί να αλλάζει και να βελτιώνεται, αν και ατελής όπως όλα τα ανθρώπινα δημιουργήματα. Η προσαρμογή στο διεθνές πολιτικό τοπίο γίνεται αίτημα της εποχής. Εννοιολογικά ερωτήματα όπως ποιές θα πρέπει να είναι οι προτεραιότητες του Οργανισμού στη σύγχρονη εποχή, εκ των οποίων οι λειτουργίες που μπορούν να ανατεθούν σε περιφερειακούς οργανισμούς ή συνασπισμούς κρατών, ποιες είναι οι προϋποθέσεις και τα όρια της παρέμβασης του ΟΗΕ στις εσωτερικές υποθέσεις κυρίαρχων κρατών, κ.λπ. γίνονται επίκαιρα. Με άλλα λόγια, όλα αυτά σημαίνουν την ανάγκη για μια δραματική μεταρρύθμιση των Ηνωμένων Εθνών.

Η δομή του Συμβουλίου Ασφαλείας είναι απομεινάρι του Ψυχρού Πολέμου και ως εκ τούτου, ξεπερασμένη. Θα ήθελα την γνώμη σας.

Διεθνείς πολιτικοί αναλυτές χρησιμοποιούν συχνά αυτή τη λέξη αναφερόμενοι στην απουσία δραστηριότητας και εναρμονισμού στη σύγχρονη πραγματικότητα. Ο ρόλος του ΟΗΕ, ως ο μόνος διεθνής οργανισμός ικανός να επιλύσει τα προβλήματα της διεθνούς ασφάλειας σε έναν πολυπολικό κόσμο, θα πρέπει να ενισχυθεί. Η αρμοδιότητα των Ηνωμένων Εθνών, καλύπτει ένα ευρύ φάσμα ζητημάτων. Επιπλέον, επί του παρόντος, δεν υπάρχει πραγματικά εναλλακτική λύση -οι άλλοι διεθνείς οργανισμοί δρουν συμπληρωματικά.

Η μεταρρύθμιση κρίνεται απαραίτητη, ειδικά σήμερα, με την επιδείνωση των υφιστάμενων και τη δημιουργία νέων διεθνών συγκρούσεων, την απειλή της διεθνούς τρομοκρατίας, την ενδυνάμωση της Αλ-Κάιντα και του Ισλαμικού Κράτους, καθώς και τις μαζικές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

373185bΠροφανώς ο κύριος στόχος αυτής της αναμόρφωσης θα πρέπει να είναι η μεταρρύθμιση του Συμβουλίου Ασφαλείας, δηλαδή η αύξηση των μόνιμων μελών, η βελτίωση των μεθόδων και των μηχανισμών που χρησιμοποιεί το Συμβούλιο και ο τρόπος επιβολής κυρώσεων. Ένας από τους κύριους λόγους αναποτελεσματικότητας του Συμβουλίου, έγκειται στην αδυναμία και την απροθυμία -σε ορισμένες περιπτώσεις- να διασφαλίσει την εφαρμογή των ψηφισμάτων του. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η κρίση Αρμενίας-Αζερμπαϊτζάν που αφορά το Ναγκόρνο-Καραμπάχ.

Το 1993, το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών ενέκρινε 4 ψηφίσματα (ΝΝ 822, 853, 874, 884) αντιδρώντας στην ένοπλη κατάληψη των εδαφών του Αζερμπαϊτζάν. Σε αυτά τα ψηφίσματα επαναβεβαιώθηκε η κυριότητα της περιοχής του Ναγκόρνο-Καραμπάχ στο Αζερμπαϊτζάν, ζητώντας την άμεση παύση των εχθροπραξιών, την άμεση και άνευ όρων αποχώρηση όλων των κατοχικών δυνάμεων από όλες τις κατεχόμενες περιοχές της Δημοκρατίας του Αζερμπαϊτζάν, επιστροφή των προσφύγων και των εκτοπισμένων στις κατοικίες τους. Λαμβάνοντας υπόψη τα προαναφερθέντα, είναι προφανές ότι οι ενέργειες της Αρμενίας θα πρέπει να θεωρηθούν ως παραβίαση των θεμελιωδών αρχών του διεθνούς δικαίου.

Τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ είναι νομικά δεσμευτικά για όλα τα κράτη μέλη των Ηνωμένων Εθνών (άρθρα 25, 48 του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών). Είναι οριστικά και δεν μπορεί να ασκηθεί έφεση. Ωστόσο, μέχρι σήμερα οι Αρμενικές στρατιωτικές δυνάμεις δεν τήρησαν τα εν λόγω ψηφίσματα και συνεχίζουν την κατοχή των εδαφών του Αζερμπαϊτζάν.

Είναι τα Ηνωμένα Έθνη ένα φόρουμ αντικρουόμενων εθνικών συμφερόντων ή ένα φόρουμ συνεργασίας;

Αυτό που είναι σημαντικό και χαρακτηρίζει τις δραστηριότητες του ΟΗΕ, είναι ότι αποδεικνύει τη σημασία της επίλυσης των παγκόσμιων προβλημάτων μέσω της πολυμερούς διπλωματίας. Και αυτό είναι απολύτως φυσικό, διότι οι απαντήσεις στις παγκόσμιες προκλήσεις και απειλές μπορεί να είναι κοινές. Μόνο αυτή η προσέγγιση, η οποία βασίζεται σε μια στέρεη βάση του διεθνούς δικαίου μπορεί να διασφαλίσει τη βιωσιμότητα της παγκόσμιας ανάπτυξης στο πλαίσιο της παγκοσμιοποίησης. Αυτό σημαίνει ενίσχυση του κεντρικού ρόλου του ΟΗΕ ως παγκόσμια οργάνωση σε όλους τους τομείς της διεθνούς ζωής.

Οπωσδήποτε όμως, οι προτάσεις για τη βελτίωση των μηχανισμών του ΟΗΕ, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης του βέτο από τα μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας, δεν θα έχουν ουσιαστικό αποτέλεσμα αν οι παγκόσμιες δυνάμεις δεν εγκαταλείψουν την πολιτική των δυο μέτρων και δυο σταθμών που επικρατούν σήμερα στις διεθνείς σχέσεις. Σε αντίθετη περίπτωση, ο ΟΗΕ θα υποβαθμιστεί σε ρόλο παρατηρητή- βοηθού των μεγάλων δυνάμεων που επιβάλουν λύσεις σε παγκόσμια κλίμακα, με βάση τα εθνικά τους συμφέροντα και τα οφέλη που προκύπτουν. Σε περίπτωση ενός τέτοιου σεναρίου, η διεθνής κοινότητα κινδυνεύει να χάσει τον έλεγχο των μοχλών της παγκόσμιας διακυβέρνησης, και την ικανότητα να αντιμετωπίσει τις νέες προκλήσεις και απειλές του 21ου αιώνα.

Το Αζερμπαϊτζάν διαδραματίζει ζωτικό ρόλο για τη σταθερότητα στην Κεντρική Ασία. Ποια είναι η συμβολή του στην περιφερειακή ασφάλεια και την παγκόσμια ειρήνη;

Όπως γνωρίζετε, την τελευταία δεκαετία έγιναν σημαντικές αλλαγές στο Αζερμπαϊτζάν, που γνώρισε αξιοσημείωτη ανάπτυξη, όπως και η περιοχή του Νοτίου Καυκάσου στο σύνολό της. Μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του ‘90 υπήρχε ένα περιορισμένο ενδιαφέρον για το Αζερμπαϊτζάν και την ευρύτερη περιοχή, και αφορούσε κυρίως το πετρέλαιο, τις συγκρούσεις και την οικονομική κατάρρευση.

Ωστόσο, αρχής γενομένης από την προεδρία του εθνικού ηγέτη του Αζερμπαϊτζάν Χεϊντάρ Αλίγιεφ, αυτή η κατάσταση άλλαξε. Κατά τη διάρκεια της προεδρίας του και χάρη στις κολοσσιαίες προσπάθειες και την επιδέξια πολιτική του, το Αζερμπαϊτζάν μετατράπηκε από μια άγνωστη μετα-σοβιετική χώρα με κατεστραμμένη οικονομία σε έναν αξιόπιστο και επιθυμητό εταίρο για τις περιφερειακές και παγκόσμιες δυνάμεις. Η εσωτερική πολιτική κατάσταση σταθεροποιήθηκε, αποκαταστάθηκε το κράτους δικαίου, ξεκίνησε μια κοινωνική, πολιτική και οικονομική διαδικασία εκσυγχρονισμού και τέθηκαν γερά θεμέλια για τη μελλοντική οικονομική ανάπτυξη.

Στην τρέχουσα περίοδο υπό την ηγεσία του Προέδρου Ιλχάμ Αλίγιεφ, ο οποίος συνέχισε τη στρατηγική που δρομολόγησε ο Χεϊντάρ Αλίγιεφ, το Αζερμπαϊτζάν γνώρισε ραγδαία ανάπτυξη και εκσυγχρονισμό σε όλους τους τομείς της δημόσιας πολιτικής. Τα βασικά στοιχεία της στρατηγικής αυτής ήταν η ανάπτυξη ενός δημοκρατικού πολιτεύματος και της κοινωνικής-οικονομικής προόδου για τη διασφάλιση της ευημερίας του λαού του Αζερμπαϊτζάν, μια ισορροπημένη εξωτερική πολιτική, που βασίζεται σε αμοιβαία επωφελείς διαδικασίες για την αποκατάσταση της εδαφικής ακεραιότητας της χώρας.

Παρά την εντυπωσιακή κοινωνικοοικονομική ανάπτυξη και τις επιδόσεις της εξωτερικής πολιτικής του Αζερμπαϊτζάν, η κυριότερη πρόκληση που αντιμετωπίζει η χώρα, παραμένει η συνεχιζόμενη κατοχή του Ναγκόρνο-Καραμπάχ και επτά γειτονικών περιοχών -το 20% του διεθνώς αναγνωρισμένου εδάφους του Αζερμπαϊτζάν – που έχει δημιουργήσει περίπου ένα εκατομμύριο πρόσφυγες και εσωτερικά εκτοπισμένους Αζέρους πολίτες. Η Αρμενία συνεχίζει να αγνοεί όλα τα διεθνή έγγραφα και τα ψηφίσματα του ΟΗΕ που ζητούν την απόσυρση των δυνάμεων κατοχής. Παρά τη στρατιωτική ικανότητα και ετοιμότητα που επιτρέπει στη χώρα να αποκαταστήσει μονομερώς την εδαφική της ακεραιότητα, το Αζερμπαϊτζάν εξακολουθεί να προσβλέπει σε μια ειρηνική επίλυση της σύγκρουσης και προσφέρει στην αρμενική κοινότητα του Ναγκόρνο-Καραμπάχ την υψηλότερη δυνατή αυτονομία εντός των κρατικών συνόρων του Αζερμπαϊτζάν.

Η Αρμενική επιθετικότητα είναι η πιο σοβαρή απειλή για τη σταθερότητα και την ασφάλεια στο Νότιο Καύκασο, ενώ οι εδαφικές της διεκδικήσεις δεν περιορίζονται μόνο στο Αζερμπαϊτζάν, αλλά αφορούν περιοχές της Τουρκίας και της Γεωργίας. Αν η Αρμενία δεν είναι έτοιμη να ακολουθήσει μια εποικοδομητική στάση στις σχέσεις της με τα γειτονικά κράτη, η περιφερειακή ολοκλήρωση παραμένει αδύνατη. Επίσης, θα πρέπει να καταλάβει ότι είναι αδύνατο για οποιοδήποτε κράτος η επίτευξη της ευημερίας, ενώ παραμένει στην απομόνωση.

Υπάρχουν κάποιοι «παγωμένες» συγκρούσεις στον κόσμο. Θα μπορούσε η διαμάχη του Ναγκόρνο-Καραμπάχ να χαρακτηριστεί ως τέτοια;

Παρά το γεγονός ότι διάφοροι διεθνείς οργανισμοί αναφέρονται στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ ως «παγωμένη σύγκρουση», δεδομένου ότι η συμφωνία κατάπαυσης του πυρός ισχύει από το 1994, από καιρό σε καιρό αυτή η συμφωνία έχει παραβιαστεί βάναυσα από τις αρμενικές δυνάμεις κατοχής οδηγώντας σε απώλειες και τις δύο αντιμαχόμενες πλευρές. Με άλλα λόγια, αν και δεν υπάρχουν ενεργές στρατιωτικές επιχειρήσεις και κατοχή νέων εδαφών η σύγκρουση δύσκολα μπορεί να χαρακτηριστεί ως «παγωμένη».

Continue Reading

Trending

Copyright © 2017 PRESSCODE