Loading Posts...

Στον αμερικανικό Τύπο έχει ήδη ξεκινήσει η διαδικασία αποτίμησης της οκταετούς διακυβέρνησης Ομπάμα. Συγκεκριμένα, για την εξωτερική πολιτική, η ανάλυση του νέου δόγματος, το οποίο έφερε ο Μπάρακ Ομπάμα, αναφέρεται ως σε μια διαφορετική κατηγοριοποίηση των άμεσων κινδύνων σε βάρος των ΗΠΑ, σε μια ανακατανομή της σφαίρας ισχύος στη Μέση Ανατολή και στην αποστασιοποίηση της τρέχουσας διακυβέρνησης από τις επεμβατικές διαθέσεις όλων των προηγούμενων κυβερνήσεων, Ρεπουμπλικανικών και Δημοκρατικών.

Ως κομβικό παράδειγμα στην ανάλυση αυτή λαμβάνεται η περίπτωση της Συρίας και συγκεκριμένα ο τρόπος με τον οποίο ο Μπάρακ Ομπάμα έθεσε σε ισχύ μια πολιτική περιφερειακής αντιμετώπισης, διαμορφώνοντας ένα συμμαχικό (αμφιλεγόμενο άλλες εποχές), προς τις ΗΠΑ, μέτωπο σε βάρος του καθεστώτος του Ασάντ της Συρίας. Η συγκεκριμένη οπτική της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής αποτυπώνεται ως μια εικόνα εξαίρεσης, σε σχέση με τους περιορισμούς της εξωτερικής πολιτικής, τους οποίους σχεδόν όλες οι προηγούμενες κυβερνήσεις ακολουθούσαν.

Επί της ουσίας, κάθε πολιτική ηγεσία κληροδοτεί δόγματα στα επόμενα ηγετικά επιτελεία, τα οποία δόγματα, σε μεγάλο βαθμό, λειτουργούν περιοριστικά στην υλοποίηση μιας νέας στρατηγικής. Ας πάρουμε για παράδειγμα μια νέα εκλεγμένη ηγεσία σε ένα ιστορικό πολιτικό κόμμα, μακρά θεσμοθετημένο και με κυβερνητική δυναμική. Ασφαλώς, προεκλογικά ο εν δυνάμει νέος αρχηγός έχει διαμορφώσει μια προεκλογική καμπάνια βασισμένη στην καλλιέργεια προσδοκιών, ανανέωσης και νέας πολιτικής. Ιδιαίτερα στην περίπτωση, στην οποία η πολιτική του προκατόχου του έχει ηττηθεί σε πρόσφατη εκλογική αναμέτρηση, πρέπει να θεωρείται δεδομένο ότι και η εκλογική βάση του κόμματος θα υποστηρίξει μια ανανεωμένη πολιτική πρόταση, αποστασιοποιημένη από όσα συνέβαλαν στην ήττα.

Στο παράδειγμά μας, ο εν δυνάμει ηγέτης, προεκλογικά έχει οικοδομήσει μια καμπάνια με αέρα ανανέωσης και προόδου. Έχει υιοθετήσει μια σύγχρονη αντίληψη και έχει θέσει σε εφαρμογή σύγχρονα κανάλια επικοινωνίας, ικανά να προσελκύσουν την προσοχή νέων, παραγωγικών ομάδων. Συνήθως η προεκλογική εκστρατεία, η οποία επιτυγχάνει να πείσει και να προσελκύσει τις συγκεκριμένες νέες, ηλικιακά, ομάδες κερδίζει την εκλογή. Ας υποθέσουμε λοιπόν ότι ο συγκεκριμένος υποψήφιος έχει καταφέρει να προσελκύσει την προσοχή και την πολιτική εκτίμηση περισσότερων πολιτών και κέρδισε την προεδρία του κόμματος. Συνήθως, όταν σιγήσουν οι πανηγυρισμοί και η κοινή γνώμη αποκτήσει εκ νέου μια αυστηρή ματιά, ανυπόμονη να ικανοποιηθεί, συνειδητοποιεί ότι οι νέες ηγεσίες δεν μπορούν να αποκτήσουν γρήγορο βηματισμό, αντίθετα, λόγω και της ήδη υψηλής προσδοκίας, η οποία προεκλογικά διαμορφώθηκε, παρατηρείται μια ανελαστική δυναμική.

Η απάντηση σε αυτή την αντίληψη που δημιουργείται δεν αναφέρεται σε τίποτε περισσότερο από το βάρος της παράδοσης, της κουλτούρας και των χρόνων πορείας του συγκεκριμένου κόμματος. Η παλαιά εγκαθίδρυση αποτελείται από το συνδυασμό πολιτικών, οι οποίες εκφράζονται από συγκεκριμένα πρόσωπα. Οι πολιτικές αναφέρονται κυρίως στην εξωτερική και στην οικονομική πολιτική. Μια βίαιη ή βιαστική νέα οπτική πολιτικών της νέας ηγεσίας στην εξωτερική πολιτική και στην οικονομία, θα έρθει σε σύγκρουση με το παραπάνω εσωκομματικό καθεστώς.

Τα πολιτικά κόμματα, ανεξαρτήτως, της ιδεολογίας, στην οποία βασίζονται, αποτελούν συντηρητικούς οργανισμούς με παγιωμένες τις πολυπολικές τάσεις, οι οποίες έχουν γεννηθεί και εξελίσσονται διαχρονικά μέσα στον κομματικό μηχανισμό. Τα πολιτικά κόμματα έχουν εξασφαλίσει τη συνέχειά τους μέσω της συμβιβαστικής συνύπαρξης των αντίπαλων τάσεων, ενώ οι εσωκομματικές κρίσεις αναφέρονται στις συγκυρίες εκείνες, στις οποίες οι τάσεις σθεναρά αντιπαρατίθενται, «επαναστατούν» και διαφοροποιείται το «ειρηνικό» status quo.

Η επιτυχής προσαρμογή μιας νέας ηγεσίας, επομένως, σε πρώτο επίπεδο δεν προδιαγράφεται από την άμεση εφαρμογή της προγραμματικής ατζέντας. Αντίθετα η επιτυχία προδιαγράφεται μέσω του ρεαλιστικού εξορθολογισμού των προτεραιοτήτων: μέσω της εκ νέου εξισορρόπησης των τάσεων και της συμβιβαστικής συνύπαρξής τους. Να ησυχάσουν, δηλαδή, οι εσωκομματικοί φόβοι. Το δεύτερο βήμα αποτελεί: η ανίχνευση της συνθήκης, η οποία θα επιτρέψει τη διαφοροποίηση του πολιτικού status quo, μέσω της εφαρμογής μιας στενής σειράς προτεραιοτήτων της νέας ηγετικής ομάδας.

ΒΕΝΗ ΜΟΥΖΑΚΙΑΡΗ

ΒΕΝΗ ΜΟΥΖΑΚΙΑΡΗ

Η Βένη Μουζακιάρη είναι υποψήφια Διδάκτωρ του τμήματος Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών του Πανεπιστημίου Μακεδονίας.

Leave a Comment