Η FSB ως παράγοντας ανάπτυξης της Ρωσικής οικονομίας

Μετά την πτώση της Σοβιετικής Ένωσης, η Ρωσική Ομοσπονδία επεδίωξε να ανακτήσει την παλιά της αίγλη και το στάτους της υπερδύναμης. Για την επίτευξη αυτού του στόχου, η εθνική επιστημονική βάση αποτέλεσε παράγοντα υψίστης σημασίας. Ο στόχος αυτής της ανάλυσης είναι να εξετάσει το ρόλο των υπηρεσιών πληροφοριών, για την οικονομική ανάπτυξη και τον εγχώριο εκσυγχρονισμό.

Η Στρατηγική Εθνικής Ασφαλείας της Ρωσικής Ομοσπονδίας έως το 2020, εντοπίζει πέντε βασικούς τομείς υψηλής τεχνολογίας: την ενέργεια, την τεχνολογία των πληροφοριών (ΤΠ), των τηλεπικοινωνιών, της βιοϊατρικής και της πυρηνικής τεχνολογίας. Η νανοτεχνολογία επισημαίνεται επίσης ως ένας σημαντικός τομέας επένδυσης και ανάπτυξης. Το 2010 ανακοινώθηκαν τα σχέδια για την υποστήριξη επιστημονικών και τεχνολογικών κέντρων που θα επικεντρωθούν στην ανάπτυξη και την εγχώρια εμπορευματοποίηση των σύγχρονων τεχνολογιών.

Υπάρχουν πολλοί τρόποι ενίσχυσης της επιστήμης και της τεχνολογίας και κάθε χώρα χρησιμοποιεί πολλαπλές επιλογές. Μια από αυτές τις επιλογές είναι η απόκτηση γνώσεων και εξοπλισμού μέσα από δραστηριότητες κατασκοπείας. Η Ρωσία έχει εμπλακεί επιθετικά σε αυτό το μονοπάτι μέσω της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Ασφαλείας (FSB).

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η FSB έχει δραστηριοποιηθεί στον τομέα συλλογής τεχνολογικών και επιστημονικών πληροφοριών, εστιάζοντας σε ξένα κράτη για τον εκσυγχρονισμό και την ανάπτυξη της ανταγωνιστικότητας της Ρωσίας στην παγκόσμια οικονομία. Στη σύγχρονη εποχή, η αμερικανική κοινότητα των υπηρεσιών πληροφοριών είναι κυρίαρχη, όμως πριν το 2001, η Ρωσία λειτουργούσε ως η μεγαλύτερη υπηρεσία συγκέντρωσης τεχνολογικών πληροφοριών στον κόσμο, σχεδόν υποκαθιστώντας την εγχώρια νόμιμη βιομηχανική έρευνα και ανάπτυξη. Αυτό ήταν ο κανόνας και όχι η εξαίρεση.

Οι υπηρεσίες πληροφοριών της Ρωσικής Ομοσπονδίας, συμπεριλαμβανομένης της FSB, υποχρεώθηκαν από τον ομοσπονδιακό νόμο «να βοηθήσουν την οικονομική ανάπτυξη της χώρας, την επιστημονική και τεχνολογική πρόοδο και να εξασφαλίσουν τη στρατιωτική ασφάλεια της Ρωσικής Ομοσπονδίας». Αυτή η δραστηριότητα είναι σύμφωνη με το άρθρο 8 του ομοσπονδιακού νόμου για την FSB. Η συλλογή Ε&Τ πληροφοριών και οι πρακτικές βιομηχανικής κατασκοπείας καθιέρωσαν ένα πρότυπο που παραμένει σε χρήση και εφ ‘όσον η αμερικανική τεχνολογία συνεχίζει να διατηρεί τα πρωτεία, κατά πάσα πιθανότητα θα συνεχιστεί.

Σύμφωνα με την NSA, η Ρωσία ενισχύει τις δυνατότητες συλλογής πληροφοριών ενάντια στα συμφέροντα των ΗΠΑ σε όλο τον κόσμο, με συντονισμένες δράσεις κατασκοπείας και μυστικών επιχειρήσεων. Ο επικεφαλής της MI5 Jonathan Evans, δήλωσε χαρακτηριστικά το 2007 πως η έκταση των επιχειρήσεων είναι ανάλογη με την Σοβιετική περίοδο.

Η FSB, έχει χρησιμοποιήσει εκτενώς ως επιχειρησιακή κάλυψη, διπλωματικές αποστολές σε χώρες – στόχους για την προσέγγιση ξένων ερευνητών και επιχειρηματιών. Συχνά δημιουργήθηκαν καριέρες σε μία ή περισσότερες τρίτες χώρες, επιτρέποντας στους πράκτορες να χρησιμοποιούν ακαδημαϊκά ερευνητικά ιδρύματα ή εμπορικές επιχειρήσεις ως πλατφόρμες για δραστηριότητες κατασκοπείας. Στη σύγχρονη εποχή η κύρια μέθοδος συγκέντρωσης Ε&Τ πληροφοριών, είναι η κυβερνο-κατασκοπεία. Οι Ηνωμένες Πολιτείες το 2008 ανακοίνωσαν πως περισσότερα από 1 τρισεκατομμύριο δολάρια είχαν χαθεί με αυτό τον τρόπο. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνει περαιτέρω την ανάπτυξη προηγμένων επιθετικών δυνατοτήτων στον κυβερνοχώρο.

Εν κατακλείδι, ενώ οι δραστηριότητες της FSB αποδίδουν, η αυξημένη επιρροή της Ρωσικής Κοινότητας των Πληροφοριών μπορεί να αποδειχθεί αντιπαραγωγική σε όρους οικονομικού εκσυγχρονισμού και αναδιάρθρωσης της βιομηχανίας. Τα κέρδη που προέκυψαν από τη συλλογή πληροφοριών, θα μπορούσαν στην πραγματικότητα να έχουν ακούσια αρνητικές συνέπειες για την οικονομική πρόοδο και τον εκσυγχρονισμό της βιομηχανίας. Είναι μια συνέπεια του κλασσικού διλλήματος στις σύγχρονες οικονομίες της αγοράς, που προσπαθούν να οριοθετήσουν το σημείο που η κυβερνητική παρέμβαση είναι θετική, πριν αποκτήσει ένα καθαρά αρνητικό αντίκτυπο στην ανάπτυξη.

Αυτή η εξάρτηση από την συγκεκαλυμμένη δράση δεν έχει λάβει υπόψη την επιρροή της στο επιχειρηματικό πνεύμα που είναι ζωτικής σημασίας για κάθε αναπτυσσόμενη οικονομία στον 21ο αιώνα. Η Ρωσική Ομοσπονδία δεν λειτουργεί με διαφορετικό τρόπο από ότι οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών, υπό την έννοια ότι επιδιώκει την εξυπηρέτηση των εθνικών συμφερόντων και την βελτίωση της θέσης της χώρας στη διεθνή σκηνή. Το ζήτημα που προκύπτει, είναι το κατά πόσο η λογική της παλιάς σχολής κατασκοπική δραστηριότητα, μπορεί τελικά να αποτελεί μια λιγότερο αποτελεσματική μακροπρόθεσμη στρατηγική, έστω και αν παράγει πιο άμεσα αποτελέσματα.